ใน Projects นี้จะเป็นการสาธิตวิธีการทำ จานอาหารเลี้ยงเชื้อรา (Agar plates) สูตร PDA (Potato + Dextrose + Agar) เองจากวัตถุดิบที่หาได้ง่าย ราคาถูก สำหรับเพาะเลี้ยงเชื้อรา ขยายเชื้อ ทำหัวเชื้อ ซึ่งสูตร PDA เป็นสูตรที่นิยมใช้กัน แม้จะไม่ได้ให้ผลลัพท์ดีที่สุดก็ตาม
อุปกรณ์ที่ต้องใช้
- ขวดอาหารเลี้ยงเชื้อ ขวดนี้มีคุณสมบัติสามารถนำไปนึ่งฆ่าเชื้อได้
- มันฝรั่ง
- ผงวุ้นทำขนม (Agar agar)
- น้ำตาล Dextrose
- จานเพาะเชื้อ (แก้ว)
- หม้อนึ่งแรงดัน
- Aluminium foil (สำหรับห่อจานเพาะเชื้อ)
- Paraflim หรือ Plastic Wrap
สัดส่วน
| ปริมาณ | ส่วนผสม |
|---|---|
| 200ml | น้ำมันฝรั่ง |
| 4g | น้ำตาล Dextrose |
| 4g | ผงวุ้น |
เพิ่มเติม: น้ำตาล Dextrose มีชื่อไทยว่า น้ำตาลทางด่วน สามารถซื้อได้ที่ร้านขายอุปกรณ์ทำอาหาร เช่น ร้านหยก
1) ผสมมันฝรั่งที่หั่นแล้วกับน้ำ เติมให้ได้ประมาณ 350ml ต่อมันฝรั่งขนาดปานกลางหนึ่งลูก
2) ต้มน้ำกับมันฝรั่งจนกว่ามันฝรั่งจะนุ่มลง ใช้เวลาประมาณ 20 นาที
3) เมื่อต้มเสร็จแล้วให้กรองเอาเพียงน้ำของมันฝรั่ง ใส่ลงในขวดอาหารเลี้ยงเชื้อ
4) เติม น้ำตาลทางด่วน (Dextrose) ปริมาณ 4 กรัม ต่อน้ำมันฝรั่ง 200ml
5) เติมผงวุ้นทำขนม (Agar agar) ปริมาณ 4 กรัม ต่อน้ำมันฝรั่ง 200ml
6) นำไปนึ่งฆ่าเชื้อในหม้อนึ่งแรงดัน 30 นาที โดยเริ่มจับเวลาหลังความดันถึง 15psi ให้หมุนฝาขวดอาหารเลี้ยงเชื้อให้หลวมปานกลาง สำหรับความดันในขวดที่จะขยายตัวขณะนึ่ง
สรุปขั้นตอนทั้งหมด
- การทำน้ำ มันฝรั่ง สามารถทำได้โดยที่นำมันฝรั่งมาหั่น และนำมาต้ม และกรองเอาเฉพาะน้ำของมันฝรั่ง ซึ่งสามารถใช้ความเข้มข้นตามที่ต้องการ
- ผสมน้ำของมันฝรั่งกับน้ำตาล dextrose และผงวุ้น ลงในขวดอาหารเลี้ยงเชื้อ และปิดฝา โดยให้ฝาหลวมปานกลาง เนื่องจากในขณะที่นึ่งฆ่าเชื้อจะเกิดแรงดันขึ้นในขวด และเมื่อนึ่งฆ่าเชื้อเสร็จแล้ว ฝาจะกลับมาปิดแน่น
- นำขวด และจานเพาะเชื้อ (ที่ห่อมิดชิดด้วย aluminium foil เพื่อป้องกันความชื้นเข้าไปในจาน) เข้าไปนึ่งในหม้อนึ่งแรงดัน โดยจับเวลาหลังจากความดันถึง 15psi ระยะเวลา 30 นาที
- เมื่อครบ 30 นาทีแล้ว และความดันของหม้อตกลงอยู่ในระดับที่ปลอดภัย ให้นำอาหารและจานออกมาจากหม้อและวางทิ้งไว้ รอจนกว่าขวดอาหารเลี้ยงเชื้อร้อนน้อยลง ให้อยู่ในระดับที่ร้อนแต่สามารถจับขวดได้
- ฆ่าเชื้อที่ฝากขวด และ foil ห่อจาน และนำอาหารเลี้ยงเชื้อ เทใส่จาน โดยให้ทำใน Still Air Box หรือ กล่องเขี่ยเชื้อ
- ทิ้งจานอาหารเลี้ยงเชื้อไว้ในกล่องเขี่ยเชื้อให้อาหารเย็นลง จนกลายเป็นวุ้น จึงจะสามารถนำพลาสติกใส หรือ parafilm พันรอบจานเพื่อป้องกันการปนเปื้อนจากภายนอก และนำจานออกมาจากกล่องเขี่ยเชื้อได้
- สังเกตการปนเปื้อนในอาหารเลี้ยงเชื้อภายในระยะเวลา 3 วันแรกก่อน จึงจะสามารถนำไปใช้งานได้
- Name (Pen name): Sunny Jirakit (Sunny420x)
- Study: Bachelor Degree of Computer Science from Chiang Mai Rajabhat University
- Personality: Architect (INTJ-T)
- Experience: JavaScript, Angular.js, React.js, Next.js Express.js, Unity C#, Socket.io
